Bilgi Paketi

Görsel İletişim Tasarımı Tezli Yüksek Lisans Programı

GİT539

SOSYAL PSİKOLOJİ VE SİNEMA

Ders Kodu
GİT539
Yarıyıl
-
Teori+Uygulama
3 + 0
AKTS
10
Dersin TürüSeçmeli
Dersin DüzeyiTezli Yüksek Lisans
Dersin Yılı-
Dersin Yarıyılı-
AKTS10
Öğretim Eleman(lar)ı
Öğrenme Kazanımları

Bu dersin sonunda öğrenciler;

  1. Klasik sosyal psikoloji kuramlarını; kültürel çalışmalar, feminist kuram, biyopolitika ve film sosyolojisi bağlamında disiplinlerarası bir yaklaşımla eleştirel olarak analiz edebilir,
  2. Sinemanın; bakış açıları (gaze), mizansen, kurgu ve anlatı yoluyla ideolojiyi, toplumsal normları ve sosyal temsilleri nasıl inşa ettiğini yapı söküme uğratabilir,
  3. Kameranın bakan ve bakılan arasındaki güç ilişkilerini nasıl kurduğunu; toplumsal cinsiyet rolleri, ötekileştirme pratikleri ve mikro-iktidar alanlarının görsel temsiller üzerinden nasıl üretildiğini kavrayıp tartışabilir,
  4. Sinema metinlerini duygulanım, travma, bastırılmış arzular ve kolektif bellek bağlamında değerlendirebilir; izleme deneyimini bireysel ve toplumsal bir içgörü/sağaltım aracına dönüştürme yetisi kazanabilir,
  5. Sosyal psikolojinin kavramlarını kullanarak görsel-işitsel metinler veya yayınlanabilir nitelikte eleştirel akademik makaleler üretip sunabilir.
Veriliş BiçimiYüz Yüze
ÖnkoşullarYok
Önerilen Dersler-
Ders TanımıKamera sadece kaydetmez; kime bakacağımızı, kimden korkacağımızı, kime arzu duyacağımızı ve kendimizi hangi normlar üzerinden kuracağımızı dikta eder. Kısaca dünyayı nasıl algılayacağımızı bize söyler. Bu ders; sosyal psikolojinin uyum, itaat, ötekileştirme, şemalar, benlik inşası gibi kavramlarını; kültürel çalışmalar, feminist kuram, iktidar/biyopolitika ve film sosyolojisi prizmasından geçirerek yeniden okumayı amaçlıyor. Dolayısıyla filmleri yalnızca "psikolojik vakalar" olarak incelemeyeceğiz; sinemanın bir tür sosyal biliş ve ideoloji üretme aygıtı olarak toplumsal belleği ve öznellikleri nasıl şekillendirdiğini yapı söküme uğratacağız. Dönem boyunca izleyeceğimiz patikanın temel hatları şu şekilde; Giriş - Sosyal Gerçekliğin İnşası, Sosyal Algı ve Temsil Süreçleri - Sosyal Biliş, Bilişsel Şemalar ve Yanlılıklar - Sosyal Temsiller, Kolektif Bellek ve Travma Psikolojisi - İtaat, Uyum ve Normatif Sosyal Etki, Sosyal Kontrol ve Gözetim - Sosyal Kimlik, İç ve Dış Gruplar, Kitle Psikolojisi - Damga, Kalıpyargılar ve Ayrımcılık, Azınlık Etkisi, Mikro Saldırganlık ve Dışlama - Benlik Sunumu, İzlenim Yönetimi ve Ayna Benlik - Toplumsal Cinsiyet Rolleri, Performative, Sosyal Rollerin İcrası - Duygulanım Sosyolojisi ve Göreceli Yoksunluk - Bilişsel Çelişki, Tutum Değişimi ve Sosyal Etki - Bağlanma Örüntüleri ve Parasosyal Etkileşim. Sen de sinemaya sadece "seyirci" kalmaktan sıkıldıysan; bakışın iktidarını kırmak, zihnindeki görünmez sansürleri söküp atmak ve perdeden sana tutulan aynayla cesurca yüzleşmek istiyorsan, bu ders doğru seçim!
Ders İçeriği
HAFTA KONULAR
1. Hafta Tanışma, derse dair genel bilgilendirme. Sinema Neden Bir Sosyal Psikoloji Laboratuvarıdır? sorusu üzerine sinema ve sosyal psikoloji ilişkisine dair tartışma.
2. Hafta "Gördüğümüze mi İnanırız, İnandığımızı mı Görürüz?" Sosyal biliş, şemalar ve bilişsel yanlılıklar üzerine tartışma.
3. Hafta "Dünden Bugüne." Kolektif bellek, travma ve sosyal temsiller üzerine tartışma.
4. Hafta İtaatten Beden Denetimine. Biyopolitika, gözetim ve normatif şiddetin uylaşımcı eylemle bağı üzerine tartışma.
5. Hafta "Biz" Kimdir? Sosyal kimlik kuramı, grup kutuplaşması, yankı odaları ve kitle psikolojisi üzerine tartışma.
6. Hafta "Öteki"ni Üretmek. Ahlaki panik, damga, yabancı düşmanlığı, mikro-saldırganlıklar ve azınlık etkisi üzerine tartışma.
7. Hafta ARA SINAV
8. Hafta "Sahne Olarak Dünya." Benlik sunumu ve dijital/görsel personalarımız üzerine tartışma.
9. Hafta "Bakmak Kimin Hakkı?" Cinsiyet rolleri, performativite, male gaze-female gaze ve heteronormatif uzlaşı üzerinden bakış ve sosyal rollerin gender bazlı icrasına dair tartışma.
10. Hafta "Duyguların Sosyal Halleri." Duygulanım sosyolojisi, sınıfsal hınç, aşağı/yukarı yönlü sosyal karşılaştırma, empatik yabancılaşma ve duygusal katarsis üzerine tartışma.
11. Hafta "Rızanın İmalatı." Ayrıntılandırma olasılığı modeli, bilişsel çelişki yoluyla tutum değişimi, örtük telkin, hegemonya, sinematografik propaganda ve algı yönetimi üzerine tartışma.
12. Hafta "Şiddetin Sıradanlığı, Seyircinin Suç Ortaklığı ve Kimliksizleşme." Saldırganlık kuramları, Bandura ve ahlaki çözülme, kimliksizleşme ve şiddetin estetize edilmesi üzerine tartışma.
13. Hafta "Dijital Yalnızlık, Post-Hümanizm ve Yeni Nesil Bağlanma." Bağlanma kuramları, yapay zeka ve insan-dışı nesnelerle kurulan psiko-sosyal bağlar, yalnızlık endüstrisi, parasosyal etkileşim ve geleceğin öznelliği üzerine tartışma.
14. Hafta FİNAL
KaynaklarZorunlu Kaynaklar:

Aronson, E., Wilson, T. D., & Akert, R. M. (2018). Sosyal Psikoloji. Kaknüs Yayınları.

Önerilen Kaynaklar:
Mulvey, L. (1975). Visual Pleasure and Narrative Cinema. Screen.
Ahmed, S. (2015). Duyguların Kültürel Politikası. Sel Yayınları.
Foucault, M. (2013). Hapishanenin Doğuşu. İmge Kitabevi.
Zizek, S. (2011). Yamuk Bakmak: Popüler Kültürden Jacques Lacan'a Giriş. Metis Yayınları.
Goffman, E. (2014). Günlük Yaşamda Benliğin Sunumu. Metis Yayınları.
Berger, J. (2016). Görme Biçimleri. Metis Yayınları.
Kaya, F. Ş. (2021). Sosyal Psikolojide Film Analizleri. Nobel Kitap.
Grant, C. - The Audiovisual Essay (makale) https://www.researchgate.net/publication/323142725_The_audiovisual_essay_as_performative_research
Öğretim Yöntemleri
  • Anlatım
  • Tartışma
  • Film İzleme/Analiz
Değerlendirme
Sayısı Toplam Katkısı (%)
Ara Sınav 1 25
Proje 1 25
Devam 1 10
Toplam(%) 60
Yıl İçinin Başarıya Oranı(%) 60
Finalin Başarıya Oranı(%) 40
Toplam(%) 100
AKTS İş Yükü
Aktivite Sayı Süre (Saat) İş Yükü
Ara Sınav 1 3 3
Kısa Sınavlara hazırlık 1 50 50
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi 14 6 84
Final Sınavına Hazırlık 1 80 80
Ders Saati 14 3 42
Ara Sınava Hazırlık 1 35 35
Laboratuvar
Final Sınavı 1 3 3
Ödevler
Sunum (Hazırlık dahil)
Proje 1 3 3
Toplam İş Yükü300
Toplam İş Yükü / 3010
Dersin AKTS Kredisi10
DilTürkçe
Staj / UygulamaYok
Ö1 Ö2 Ö3 Ö4 Ö5
P1 X X
P2 X X
P3 X X X
P4
P5
P6 X X X
P7
P8
P9 X X X X
P10
P11
P12 X
P13 X X X X
P14 X
P15