| Dersin Türü | Zorunlu |
| Dersin Düzeyi | Lisans |
| Dersin Yılı | 3 |
| Dersin Yarıyılı | Altıncı Yarıyıl (Bahar) |
| AKTS | 3 |
| Öğretim Eleman(lar)ı |
|
| Öğrenme Kazanımları |
Bu dersin sonunda öğrenciler;
- Bitkilerde sekonder metabolitlerin tanımı, biyosentez yolakları, eczacılıktaki önemlerini öğrenir.
- Eczacılık ve sağlık alanında önemli sekonder metabolitleri taşıyan tıbbi bitkileri ve droglarını tanır. Drogların içerdiği total kimyasal madde gruplarının (uçucu yağ, total alkol,iridoit, saponin, vb) tanı ve miktar tayinlerini, etkilerini, toksisitelerini ve etkileşmelerini bilir, analiz yöntemlerini yapar ve sonuçları değerlendirir.
- Eczacılıkta önemli uçucu ve uçucu olmayan terpenlerin, aromatik bileşiklerin, steroller ve steroidal yapıların fizikokimyasal özelliklerini, kimyasal yapılarını, yapılarını bozmadan doğal kaynaktan izolasyonlarını, saflaştırmalarını, tanı ve miktar tayini yöntemlerini öğrenir. Kullanılışlarını, etkileşmelerini ve kullanım dozlarını bilir, aktivite ve toksisiteleri ile ilgili analiz yöntemlerini yapabilir, bu alandaki yayınları takip eder ve sonuçları insan sağlığı yönünden değerlendirebilir.
- Adı geçen tıbbi bitkiler ve drogların Farmakope ve Monograf özelliklerini bilir ve uygun yöntemlerle uygunluk testlerini yapar ve değerlendirir.
- Sekonder metabolitlerin yer aldığı fitoterapötik ve kozmesötiklerin hazırlanmasında dikkat edilmesi gereken hususları bilir. Fitoterapi uygulamaları ile ve diğer tamamlayıcı tıp alanındaki güncel bilimsel yayınları takip eder, ülkemizdeki durumu değerlendirir.
- Halk arasında kullanılan tıbbi bitkilerden hareketle uçucu ve uçucu olmayam maddeleri içeren yeni ilaç kaynaklarını bilimsel yönden araştırır ve yayınları takip eder.
- Aromaterapi ve fitoterapi konusunda temel bilgi sahibidir. Rasyonel aromaterapi uygulamalarında dikkat edilmesi gereken hususları bilir. Tedavide ve toplum sağlığının korunmasında ekip çalışmasına katkı verir. Bilinçsiz ve yanlış uygulamaların önüne geçilmesi için toplumu uyarır ve bilgilendirir.
|
| Veriliş Biçimi | Yüz Yüze |
| Önkoşullar | Yok |
| Önerilen Dersler | Farmasötik Botanik ve Farmasötik Botanik Uygulamaları
Farmakognozi I |
| Ders Tanımı | Bu ders, doğal kaynaklı sekonder metabolizma ürünlerinin ve bu ürünleri taşıyan tıbbi bitki ve drogların tanımlanmaları, miktar tayinleri, etkinlikleri ve güvenli kullanımları yanında bu ürün ve maddelerle ilgili olarak insan sağlığı açısından yapılması gereken doğru ve akılcı uygulamaları öğretmektedir. |
| Ders İçeriği |
| HAFTA |
KONULAR |
|
1. Hafta |
İzoprenoitler, tanımlar, sınıflandırmalar, biyogenezleri, eczacılık ve sağlıktaki önemleri, |
|
2. Hafta |
Uçucu ve uçucu olmayan terpenoitler: Tanımlar, sınıflandırmalar, biyogenezleri, fiziksel ve kimyasal özellikleri |
|
3. Hafta |
Monoterpen heterozitleri ve drogları,Uçucu yağlar tanımı, kimyasal ve fiziksel özellikleri, izolasyon yöntemleri, kullanılışları, güvenli kullanımları; |
|
4. Hafta |
Uçucu yağlar: Monoterpenoitler ve drogları -1 |
|
5. Hafta |
Uçucu yağlar: seskiterpenoitler ve drogları -2; Aromatik yapılı uçucu maddeleri içeren tıbbi droglar |
|
6. Hafta |
Reçineler ve reçine taşıyan doğal kaynaklar |
|
7. Hafta |
ARA SINAV |
|
8. Hafta |
Uçucu olmayan izopren yapıları: İridoitler ve iridoit taşıyan droglar |
|
9. Hafta |
Eczacılıkta önemli seskiterpen laktonlar, diterpenler ve bunları taşıyan tıbbi droglar |
|
10. Hafta |
Steroller, steroidal terpenler Steroidal saponinler; Kardiyoaktif glikozitler ve kardiyoaktif glikozit taşıyan droglar |
|
11. Hafta |
Triterpenler, Pentasiklik triterpenler ve tıbbi drogları, |
|
12. Hafta |
Tetraterpenler, Karotenoitler, Diğer terpenler |
|
13. Hafta |
Prostaglandinler, asetogeninler, glikorezinler |
|
14. Hafta |
Tartışma |
|
15. Hafta |
Tartışma |
|
| Kaynaklar | 1. Farmakognozi Cilt 1/2, Tanker M, Tanker N, Ankara Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Yayınları.
2. Tyler VE, Brady LR, Robbers JE Pharmacognosy, Lea & Febriger, Philadelphia, 1981.
3. Jean Bruneton, Pharmacognosy, Phytochemistry, Medicinal Plants, Lavoisier Publishing Inc. c/o Springer-Verlag, New York, 1995.
4. R. Hansel, O. Sticher, E. Steinegger. Pharmakognosie Phytopharmazie. Springer-Verlag, Berlin 1999.
5. Trease and Evans Pharmacognosy, Saunders Elsevier, 16. Baskı, Philadelphia, 2009.
6. TF
7. FFD
8. Ders notları (Metin, görsel sunum). |
| Öğretim Yöntemleri |
|
| Değerlendirme |
|
Sayısı |
Toplam Katkısı (%) |
| Ara Sınav |
1 |
40 |
| Ödev |
1 |
10 |
| Toplam(%) |
|
50 |
| Yıl İçinin Başarıya Oranı(%) |
|
50 |
| Finalin Başarıya Oranı(%) |
|
50 |
| Toplam(%) |
|
100 |
|
| AKTS İş Yükü |
| Aktivite |
Sayı |
Süre (Saat) |
İş Yükü |
| Ara Sınav |
1 |
1 |
1 |
| Kısa Sınavlara hazırlık |
0 |
0 |
0 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi |
14 |
3 |
42 |
| Final Sınavına Hazırlık |
1 |
12 |
12 |
| Ders Saati |
14 |
2 |
28 |
| Ara Sınava Hazırlık |
1 |
6 |
6 |
| Laboratuvar |
0 |
0 |
0 |
| Final Sınavı |
1 |
2 |
2 |
| Ödevler |
1 |
12 |
12 |
| Toplam İş Yükü | 103 |
| Toplam İş Yükü / 30 | 3.43 |
| Dersin AKTS Kredisi | 3 |
|
| Dil | Türkçe |
| Staj / Uygulama | Yok |