ANLAM BİLİMİ

TRK406

Ders Kodu: TRK406
Yarıyıl: -
Teori+Uygulama: 2 + 0
AKTS: 4

Dersin Türü

Seçmeli

Dersin Düzeyi

Lisans

Dersin Yılı

Dersin Yarıyılı

AKTS

Öğretim Eleman(lar)ı

Öğrenme Kazanımları

Bu dersin sonunda öğrenciler;

Dillerin anlam bilimsel özelliklerini tespit eder.
Dizisel ve dizimsel düzeylerde ortaya çıkan anlam ilişkilerini değerlendirir.
Anlam bilimsel ilişkileri belirler.
Anlam türlerini tanımlar, sınıflandırır ve ayırt eder.
Sözcüğün tanımından hareket ederek, de Saussure'ün gösterge modeli ile Ogden ve Richards'ın göstergebilimsel üçgeninin öğelerini ayrıntılı bir biçimde tartışır.
Anlam ve kavramı ayırt eder.

Veriliş Biçimi

Yüz Yüze

Önkoşullar

Yok

Önerilen Dersler

Ders Tanımı

Anlam Biliminin tarihi, dil bilim içerisindeki yeri ve anlam bilimiyle ilgili anahtar kavramların açıklanması, Türk dilinin anlam hususiyetleri (sözcük düzeyinde, cümle düzeyinde); anlam çerçevesi, anlam olayları; durgun anlam bilim, kelime, kavram, anlam, kapsam; eş anlamlılık, zıt anlamlılık, eş adlılık; çok anlamlılık; gelişmeli anlam bilim, anlam değişmesi, anlam genişlemesi, anlam daralması; deyim aktarması, ad aktarması ve benzeri söz sanatları.

Ders İçeriği

HAFTA	KONULAR
1. Hafta	Dersin amaç, içerik, kapsam ve kaynaklarının tanıtılması, Dilbilim, alanları, anlambilimin diğer dilbilim alanlarıyla ilişkisi
2. Hafta	Türkçe öğretim programı ve anlambilgisi, Anlama sürecinde sesbilgisinin ve biçimbilgisinin, tümcebilgisinin işlevi, İlgili makaleler
3. Hafta	Anlama sürecinde sesbilgisinin ve biçimbilgisinin, tümcebilgisinin işlevi, İlgili makaleler
4. Hafta	Genel dilbilim, Saussure?ün kuramı, Yapısalcılık, Göstergebilim ve kavramları
5. Hafta	Sözcük anlambilimi, Sözcük öğretimi, Söz sanatları öğretimi, Ders programı ve ders kitaplarındaki içeriklerin sözcük anlambilimi açısından eleştirel bakışla incelenmesi
6. Hafta	Cümle anlambilimi, Ders programı ve ders kitaplarındaki içeriklerin cümle anlambilimi açısından eleştirel bakışla incelenmesi
7. Hafta	Tümce anlambilimi, Türkçe sözdiziminin anlamsal özellikleri
8. Hafta	Ara sınav haftası
9. Hafta	Sözcükte tümcede anlam değişmeleri (eş, karşıt anlamlılık, kavram alanı, değer vd.)
10. Hafta	Tümcede yapı anlam ilişkisi, Kip, Sunumlar hakkında bilgilendirme (örnek dersiçeriği)
11. Hafta	Türkçe anlam bilgisi konularına ilişkin ders tasarımı yapma (sunum)
12. Hafta	Türkçe anlam bilgisi konularına ilişkin ders tasarımı yapma (sunum)
13. Hafta	Örnek Sözcük öğretimi ders içeriği (eğitim durumu) oluşturma (sunum)
14. Hafta	Türkçe anlam bilgisi konularına ilişkin ders tasarımı yapma (sunum)

Kaynaklar

Aksan Doğan (2005) Anlambilim, Ankara:Engin Yayınevi
Aksan Doğan (2000) Her Yönüyle Dil, Ankara: TDK Yayınları
Aksan Doğan (2000) Türkiye Türkçesinin Dünü, Bugünü, Yarını, Ankara: Bilgi Yayınevi
Aksan Doğan (2005) Türkçenin Zenginlikleri, İncelikleri, Ankara: Bilgi Yayınevi
Aksan Doğan (1990) Türkçenin Gücü, Ankara: Bilgi Yayınevi
Ankara Üniversitesi Açık Ders Malzemelerinde yararlanılacak
Demircan Kerim (2013) Türkoloji İçin Dilbilim, Ankara: Anı Yayıncılık
Guiraud Pierre (1999) Anlambilim ?La Semantique (Çev.Berke Vardar) İstanbul: Multilingual Yayınları
Karaağaç Günay, (2013) Anlambilim ve İletişim
Kıran Ayşe ve Kıran Zeynel (2018) Dilbilime Giriş, Ankara:Seçkin Yayınları.
Onan Bilginer, (2011) Anlama Sürecinde Türkçenin Yapısal İşlevleri, Ankara: Nobel Yayınları
Uğur Nizamettin,(2022) Anlambilim, Doruk Yayınları.

Öğretim Yöntemleri

Anlatım
Tartışma
Sorun/Problem Çözme
Soru-Cevap
Sunum

Değerlendirme

	Sayısı	Toplam Katkısı (%)
Ara Sınav	1	30
Ödev	1	20
Toplam(%)		50
Yıl İçinin Başarıya Oranı(%)		50
Finalin Başarıya Oranı(%)		50
Toplam(%)		100

AKTS İş Yükü

Aktivite	Sayı	Süre (Saat)	İş Yükü
Ara Sınav	1	2	2
Kısa Sınavlara hazırlık
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi	1	25	25
Final Sınavına Hazırlık	1	30	30
Ders Saati	13	2	26
Ara Sınava Hazırlık	1	5	5
Laboratuvar
Final Sınavı	1	2	2
Ödevler	1	30	30
Toplam İş Yükü			120
Toplam İş Yükü / 30			4
Dersin AKTS Kredisi			4

Dil

Türkçe

Staj / Uygulama

Yok

Program Yeterlilikleri / Öğrenme Kazanımları

	Ö1	Ö2	Ö3	Ö4	Ö5	Ö6
P1	X	X	X	X	X	X
P2	X	X	X	X	X	X
P3
P4	X	X	X	X	X	X
P5
P6
P7
P8
P9
P10