| Öğrenme Kazanımları |
Bu dersin sonunda öğrenciler;
- Yakıtların sınıflandırılması ve fizikokimyasal özellikleri hakkında bilgi sahibi olur.
- Alternatif motor yakıtların (doğalgaz, biyodizel, LPG, hidrojen, metanol, etanol vb.) özelliklerini karşılaştırabilir.
- Yanma sonucu oluşan kirleticilerin emisyon oranlarını hesaplayabilir.
- İçten yanmalı motorlardaki yanma süreçlerini aşamaları doğrultusunda analiz edebilir, yanma sonucu oluşan kirletici emisyonları emisyon standartları çerçevesinde yorumlayabilir, azaltma yöntemlerini öğrenir.
|
| Ders Tanımı | Yakıtlar ve yanma dersi, motorlarda kullanılan yakıtların kimyasal yapıları, sınıflandırılması ve özellikleri ile yanma süreçlerinin temel prensiplerini kapsamaktadır. Yakıtların elde edilme yöntemleri, alternatif yakıt türleri ve motorlardaki kullanım özellikleri detaylı şekilde incelenir. Yanma reaksiyonları, yanma türleri, ürünlerin hesaplanması ve çevresel etkiler üzerine teorik bilgiler verilir. |
|---|
| Ders İçeriği |
| HAFTA |
KONULAR |
|
1. Hafta |
Kimyasal yapılarına göre yakıtların (hidrokarbonların) genel sınıflandırılması: Parafinler (Alkanlar), normal parafinler, izo-parafinler, Olefinler (Alkenler), mono ve di olefinler, Naftenler-siklo parafinler, Aromatikler |
|
2. Hafta |
Motor Yakıtlarının Elde Edilmesi (rafinasyon işlemleri, ayrımsal damıtma, kraking, polimerizasyon ve izomerizasyon), Rafinasyon Yakıtlarının Sınıflandırılması, Benzin, kerosen, dizel, gaz yağı, fuel oil, doğalgaz, LPG |
|
3. Hafta |
Buji Ateşlemeli Motor yakıt özellikleri: Vuruntu mukavemeti, uçuculuk, oktan sayısı, katkı maddeleri; Kullanımda karşılaşılan bazı problemler: Buzlanma, Buhar tıkacı, parlama noktası |
|
4. Hafta |
Sıkıştırma ile ateşlemeli motor yakıt özellikleri: Vuruntu mukavemeti, Uçuculuk, Viskozite, Anilin noktası, Setan sayısı, soğuk filtre tıkanma noktası, katkı maddeleri |
|
5. Hafta |
Alternatif motor yakıtları: Hidrojen, Doğalgaz, Metanol, Etanol, LPG, Biyodizel |
|
6. Hafta |
Yanma ve Yanma Denklemleri, Hava/Yakıt Oranı, Hava-Fazlalık Katsayısı |
|
7. Hafta |
Yanma Çeşitleri (Tam Yanma, Teorik Tam Yanma, Eksik Yanma, Kısmi Eksik Yanma), Yanma sonu ürünlerinin analizi |
|
8. Hafta |
Ara Sınav |
|
9. Hafta |
Kapalı Formülden ve Elemansel Bileşimden Yararlanılarak Yanma Ürünlerinin Hesaplanması |
|
10. Hafta |
Buji Ateşlemeli Motorlarında Yanma (birinci faz, ana faz, son faz), Normal Yanmayı Etkileyen Parametreler, Benzin Motorlarında Vuruntulu Yanma ve Vuruntulu Yanmaya Etki Eden Parametreler |
|
11. Hafta |
Dizel motorlarda yanma-Tutuşma gecikmesi ve etkileyen faktörler, Dizel motorlarda yanma-Kontrolsüz yanma-Difüzyon yanması-Art yanma |
|
12. Hafta |
Yanma Reaksiyonlarının Çevresel Etkileri ve Emisyon Standartları |
|
13. Hafta |
Taşıtlardaki Kirletici Emisyonlar ve Kirletici Emisyonların Azaltılma Yöntemleri |
|
14. Hafta |
Yanma Sistemlerinin Verim Analizleri ve Verim Arttırmaya Yönelik Uygulamalar |
|
| Kaynaklar | Mustafa Acaroğlu, Mahmut Ünaldı, Yakıtlar ve Yanma, Nobel Yayınevi, 2010
Behçet Safgönül, Cem Soruşbay, H. Ertuğurl Arslan, Metin Ergeneman, İçten Yanmalı Motorlar, Birsen Yayınevi, 218 s. |
|---|
