ESKİ TÜRKÇE I

TDE249

Ders Kodu: TDE249
Yarıyıl: Üçüncü Yarıyıl (Güz)
Teori+Uygulama: 2 + 0
AKTS: 3

Dersin Türü

Zorunlu

Dersin Düzeyi

Lisans

Dersin Yılı

Dersin Yarıyılı

Üçüncü Yarıyıl (Güz)

AKTS

Öğretim Eleman(lar)ı

Doktor Öğretim Üyesi Bilge Gökter Gençer

Öğrenme Kazanımları

Bu dersin sonunda öğrenciler;

İslamiyet öncesi Türk tarihi ve kültürünü tanır.
Türk dilinin ilk yazılı metinlerini sınıflandırır.
Runik alfabeyi öğrenir.
Orhon Türkçesinin ses bilgisi, biçim bilgisi ve söz dizimi özelliklerini açıklar.
Orhon Türkçesi metnindeki sözcüklerin biçim bilgisel çözümlemesini yapar.

Veriliş Biçimi

Yüz Yüze

Önkoşullar

Yok

Önerilen Dersler

Yok

Ders Tanımı

Bu derste, Türklerin İslamiyeti kabul etmesinden önce, Moğolistan'da yazı dili olarak kullandıkları Orhon Türkçesi ele alınır. Orhon Türkçesi kapsamında Köktürkler, tarihi ve kültürel durumları, Türk Runik alfabesi ve Runik harfli Türkçe yazıtlar tanıtılır, Kül Tigin, Bilge Kağan ve Tonyukuk yazıtlarından seçilecek bölümler üzerinde ses, yapı, biçimbilgisi, söz varlığı ve anlambilim incelemeleri yapılır. Dersin amacı, öğrencilere Türk dilinin yazılı belgelerle tanıklanabilen en eski dönemini tanıtmak ve bu dönemden günümüze Türk dilinde görülen dilbilgisel değişme ve gelişmeleri öğretmektir.

Ders İçeriği

HAFTA	KONULAR
1. Hafta	Temel kaynakların tanıtımı ve dersin kapsamı
2. Hafta	Eski Türkçenin genel özellikleri ve Orhon Türkçesi
3. Hafta	Runik harfli metinler ve genel özellikleri
4. Hafta	Runik harfli metin okuma
5. Hafta	Orhon Türkçesi dil özellikleri
6. Hafta	Orhon Türkçesi dil özellikleri
7. Hafta	Orhon Türkçesi dil özellikleri
8. Hafta	Ara sınav
9. Hafta	Metin incelemeleri ve günümüz Türkçesine aktarım
10. Hafta	Metin incelemeleri ve günümüz Türkçesine aktarım
11. Hafta	Metin incelemeleri ve günümüz Türkçesine aktarım
12. Hafta	Metin incelemeleri ve günümüz Türkçesine aktarım
13. Hafta	Metin incelemeleri ve günümüz Türkçesine aktarım
14. Hafta	Metin incelemeleri ve günümüz Türkçesine aktarım

Kaynaklar

Aksan, Doğan (2001). En Eski Türkçenin İzlerinde. İstanbul: Simurg Yay.
Ercilasun, Ahmet Bican (2004). Türk Dili Tarihi. Ankara: Akçağ Yay.
Erdal, Marcel. Old Turkic Word Formation: A Functional Approach to the Lexicon. Wiesbaden: Otto Harrassowitz, 1991.
Ergin, Muharrem (2012). Orhun Abideleri. İstanbul: Boğaziçi Yay.
Gabain, A. Von (2003). Eski Türkçenin Grameri. Ankara: TDK Yay.
Şirin User, Hatice (2009). Köktürk ve Ötüken Uygur Kağanlığı Yazıtları: Söz Varlığı İncelemesi. Konya: Kömen Yay.
Şirin, Hatice (2015). Kül Tigin Yazıtı Notlar. İstanbul: Bilge Kültür Sanat

Öğretim Yöntemleri

Anlatım
Soru-Cevap
Sunum

Değerlendirme

	Sayısı	Toplam Katkısı (%)
Ara Sınav	1	30
Mini-Sınav	1	20
Devam	1	10
Toplam(%)		60
Yıl İçinin Başarıya Oranı(%)		60
Finalin Başarıya Oranı(%)		40
Toplam(%)		100

AKTS İş Yükü

Aktivite	Sayı	Süre (Saat)	İş Yükü
Ara Sınav	1	1.5	1.5
Kısa Sınavlara hazırlık	1	10	10
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi	14	2	28
Final Sınavına Hazırlık	1	25	25
Ders Saati	14	2	28
Ara Sınava Hazırlık	1	15	15
Laboratuvar
Final Sınavı	1	1.5	1.5
Ödevler
Kısa Sınavlar	1	1	1
Toplam İş Yükü			110
Toplam İş Yükü / 30			3.66
Dersin AKTS Kredisi			3

Dil

Türkçe

Staj / Uygulama

Yok

Program Yeterlilikleri / Öğrenme Kazanımları

	Ö1	Ö2	Ö3	Ö4	Ö5
P1	X	X	X	X	X
P2	X	X	X	X	X
P3
P4
P5
P6				X	X
P7
P8
P9
P10
P11
P12			X	X	X
P13
P14			X	X	X
P15	X	X	X	X	X

	Ö1	Ö2	Ö3	Ö4	Ö5
P1	X	X	X	X	X
P2	X	X	X	X	X
P3
P4
P5
P6				X	X
P7
P8
P9
P10
P11
P12			X	X	X
P13
P14			X	X	X
P15	X	X	X	X	X

	Ö1	Ö2	Ö3	Ö4	Ö5
P1	X	X	X	X	X
P2	X	X	X	X	X
P3
P4
P5
P6				X	X
P7
P8
P9
P10
P11
P12			X	X	X
P13
P14			X	X	X
P15	X	X	X	X	X

	Ö1	Ö2	Ö3	Ö4	Ö5
P1	X	X	X	X	X
P2	X	X	X	X	X
P3
P4
P5
P6				X	X
P7
P8
P9
P10
P11
P12			X	X	X
P13
P14			X	X	X
P15	X	X	X	X	X