Bilgi Paketi

Görsel İletişim Tasarımı Programı

GİT435

REKLAM VE GÖRSEL OKUMA

Ders Kodu
GİT435
Yarıyıl
-
Teori+Uygulama
3 + 0
AKTS
4
Dersin TürüSeçmeli
Dersin DüzeyiLisans
Dersin Yılı-
Dersin Yarıyılı-
AKTS4
Öğretim Eleman(lar)ı -
Öğrenme Kazanımları

Bu dersin sonunda öğrenciler;

  1. Reklamcılıkta ve dijital medyada kullanılan görsel imgeleri, AI çıktılı görselleri ve dijital ikonografiyi eleştirel bir gözle görmeyi ve anlamlandırmayı öğrenir.
  2. İmgelerin barındırdığı ideolojik yükleri, algoritmik yönlendirmeleri ve dijital gözetim mekanizmalarını fark eder, kapsamlı eleştirel analiz gerçekleştirir.
  3. Klasik ve dijital göstergebilim yöntemlerini kullanarak görselleri sosyo-kültürel yapı ve dijital kültür bağlamında çözümler.
  4. Platform kapitalizmi, etkileşim ekonomisi ve veri tabanlı tüketim kültürü hakkında bilgi edinir; farklı dönemlere ait görselleri kapitalizmin dijitalleşen evrelerinde değerlendirir.
  5. Reklamlardaki ve dijital mecralardaki cinsiyetçilik, beden algısı, kalıp yargılar ve yeşil aklama (greenwashing) gibi etik sorunlara karşı eleştirel bir duruş geliştirir.
  6. Görsel okuma farkındalığı doğrultusunda etik, kapsayıcı ve dijital çağın standartlarına uygun görsel/dijital stratejiler kurgular.
Veriliş BiçimiYüz Yüze
ÖnkoşullarYok
Önerilen Dersler
Ders TanımıHer gün yüzlerce reklam görseli ile algoritma odaklı sosyal medya akışı ve yapay zeka tarafından üretilmiş büyüleyici içerik bombardımanına uğruyoruz. Peki, bu imgelerin arkasında yatan gizli dili, bilinçaltımıza yönelen psikolojik ve ideolojik kodları ne kadar okuyabiliyoruz? Diğer taraftan sizce reklamlar bize sadece ürün mü satar, yoksa yaşam tarzı, arzu ve kimlik de pakete dahil midir? Farkında olmasak da her gün binlerce reklam mesajının ve görsel ikna stratejisinin hedefiyiz. Bu dersle, reklamların arka planında çalışan görsel kodları, metin-görsel oyunlarını, örtük ideolojileri ve ikna mekanizmalarını bir reklamcı veya tasarımcı gözüyle çözümlemeye hazır mısınız? Ders kapsamında, doğrudan reklam dünyasını, reklam kampanyalarını ve reklam metinlerini/görsellerini masaya yatırıyoruz. Reklamcılığın varlık sebebi olan tüketim kültüründen başlayarak; klasik basılı ilanlardan sosyal medyadaki Influencer iş birliklerine, algoritmik reklamcılıktan Yapay Zeka ile üretilen reklam görsellerine geniş bir yelpazeyi adım adım parçalarına ayırıyoruz. Göstergebilimin sunduğu somut analiz araçlarıyla; markaların öznellik inşasını, seslenme biçimlerini, dilsel stratejilerini, toplumsal cinsiyet temsillerini (Femvertising) ve sürdürülebilirlik iddialarını (Greenwashing) reklam örnekleri üzerinden okuyoruz. Dönem boyunca kendi seçeceğiniz gerçek bir reklam kampanyasını profesyonel bir analiz yöntemiyle çözümlerken, reklam tasarımının arka planındaki ?görünmeyen zekayı? kavrayacak ve etik, etkili, iz bırakan reklam içerikleri üretme gücü kazanacaksınız. Reklamcılığın stratejik ve görsel mutfağına girmek, sektörde fark yaratan analitik bir perspektif kazanmak istiyorsanız bu ders tam size göre!
Ders İçeriği
HAFTA KONULAR
1. Hafta Reklam İmgelerinin Gizli Dili ve İkna Stratejileri: Görsel bombardıman çağında reklam okuryazarlığı. Reklamın ikna mekanizmaları, kullanım değeri - değişim değeri ve reklam dilinin retoriği.
2. Hafta Pakete Dahil Olanlar: Ürün, Yaşam Tarzı ve Kimlik İnşası: Tüketim kültürü bağlamında reklamın yaşam tarzı, arzu ve kimlik vaatleri. Klasik basılı ilanlardan tarihsel inceleme I.
3. Hafta Mecra Evrimi- Basılı İlanlardan Algoritmik ve AI Reklamcılığına: Kitle iletişiminden kişiselleştirilmiş reklamlara geçiş. Sosyal medya akışları, veri odaklı reklamcılık ve Yapay Zeka ile üretilen reklam görselleri. Tarihsel inceleme II.
4. Hafta Bilinçaltı Kodları- İhtiyaç ve Algoritmik Arzu İnşası: Marksist sosyolojide ihtiyaç, Deleuze ve Guattari'de arzu. Reklamların örtük psikolojik kodları, arzu üretimi ve dijital mecralardaki dürtüsel tüketim yönlendirmeleri.
5. Hafta Baudrillard, Simülasyon ve Yapay Zeka Üretimi İmgeler: Tüketim toplumu, gösterge değeri ve simülakrlar. Reklamda hiper-gerçeklik, Yapay Zeka çıktıları ve deepfake reklam stratejileri.
6. Hafta Influencer İş Birlikleri ve Sembolik Tüketim: Bourdieu ve sembolik tüketim. Sosyal medyada dijital yaşam tarzı pazarlaması, Influencer iş birliklerinde doğallık illüzyonu ve örtük reklamlar.
7. Hafta Reklamda Toplumsal Cinsiyet Temsilleri ve Femvertising: Goffmanın kadrajlama ve beden dili analizinden günümüz Femvertising ve Pinkwashing stratejilerine. Reklamda cinsiyet kalıpyargılarının değişimi.
8. Hafta ARA SINAV
9. Hafta Göstergebilimsel Analiz Alet Çantası: Gösteren, gösterilen, gösterge, düzanlam ve yananlam. Reklam görsellerinin ve dijital ikna kodlarının semiyotik araçlarla çözümlenmesi. Örnek vaka analizleri.
10. Hafta Markaların Öznellik İnşası ve Seslenme Biçimleri: Reklamın öznesi olmak ve seslenme. Tüketiciye sen diye seslenen markalar ve ürün üzerinden kimlik inşası. Örnek reklam çözümlemeleri.
11. Hafta Reklam Tasarımında Metin-Görsel Oyunları ve Örtük İdeoloji: Reklam tasarımında görsel ikna stratejileri, metin-görsel etkileşimi, renk ve kompozisyon ideolojisi. Görsel retorik örnekleri.
12. Hafta Gönderge Sistemleri, Greenwashing ve Etik Sorumluluk: Reklamda kültür, doğa ve tarih göndergeleri. Sürdürülebilirlik söylemleri, Greenwashing incelemeleri ve etik, iz bırakan reklam tasarımı ilkeleri.
13. Hafta Uygulamalı Reklam Kampanyası İnceleme Sunumları: Öğrencilerin seçtiği küresel veya yerel bir reklam kampanyasını profesyonel göstergebilimsel ve eleştirel analiz yöntemleriyle çözümleyerek sunduğu atölye çalışması.
14. Hafta FİNAL
KaynaklarZorunlu Ders Kitapları:

Reklamlarda Anlam ve İdeoloji, Judith Williamson, Ütopya Yayınları.

Önerilen Kaynaklar:

Reklam İmgelerini Okumak: Görsel Göstergebilim ve Söylem Analizi. Nihal Kocabay Şener. Eğitim Yayınevi.
İmgeler Nasıl Düşünür? Ron Burnett, Metis Yayıncılık.
Bilinçaltını Ayartmak, Robert Heath, The Kitap.
Görsel Metin Çözümlemeleri, Özlem Güllüoğlu, Ütopya Yayınları.
Reklam Nasıl Çözümlenir? Rengin Küçükerdoğan, Beta Yayınları.
Metin Çözümlemeleri, Yasemin İnceoğlu ve Nebahat Çomak, Ayrıntı Yayınları.
Reklamlarda Toplumsal Cinsiyet, Erving Goffman, Heretik Yayıncılık.
Platform Kapitalizmi. Nick Srnicek. Tellekt Yayınları.
Öğretim Yöntemleri
  • Anlatım
  • Tartışma
  • Soru-Cevap
  • Sunum
Değerlendirme
Sayısı Toplam Katkısı (%)
Ara Sınav 1 20
Ödev 1 20
Devam 1 10
Toplam(%) 50
Yıl İçinin Başarıya Oranı(%) 50
Finalin Başarıya Oranı(%) 50
Toplam(%) 100
AKTS İş Yükü
Aktivite Sayı Süre (Saat) İş Yükü
Ara Sınav 1 2 2
Kısa Sınavlara hazırlık
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi 14 2 28
Final Sınavına Hazırlık 1 20 20
Ders Saati 14 3 42
Ara Sınava Hazırlık 1 8 8
Laboratuvar
Final Sınavı 1 2 2
Ödevler
Proje 1 18 18
Toplam İş Yükü120
Toplam İş Yükü / 304
Dersin AKTS Kredisi4
DilTürkçe
Staj / UygulamaYok
Ö1 Ö2 Ö3 Ö4 Ö5 Ö6
P1 X X
P2 X X
P3 X
P4 X X
P5 X
P6 X X
P7 X X
P8 X
P9 X X
P10 X
P11 X
P12 X
P13 X
P14 X X
P15 X
P16 X X
P17 X X
P18 X
P19 X X