Bilgi Paketi

Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Programı (%30 İngilizce)

SİBU471

TÜRK-AMERİKAN İLİŞKİLERİ

Ders Kodu
SİBU471
Yarıyıl
-
Teori+Uygulama
3 + 0
AKTS
5
Dersin TürüSeçmeli
Dersin DüzeyiLisans
Dersin Yılı-
Dersin Yarıyılı-
AKTS5
Öğretim Eleman(lar)ı
Öğrenme Kazanımları

Bu dersin sonunda öğrenciler;

  1. Türk-Amerikan ilişkilerinin Osmanlı Devleti dönemine dayanan başlangıcını bilir ve İki savaş arası dönemde Türk-Amerikan ilişkilerini, Osmanlı Devleti'ndeki azınlık ayaklanmalarını, ABD'nin misyonerlik faaliyetlerini anlar.
  2. II. Dünya Savaşı sırasında tarafların izledikleri politikaları anlar.
  3. Soğuk savaş döneminde Türkiye ve ABD arasında ortaya çıkan ittifakı hazırlayan siyasal şartları anlar.
  4. Soğuk savaş döneminde Türk-Amerikan ilişkilerini şekillendiren temel olaylar hakkında bilgi sahibi olur.
  5. Türkiye ve ABD arasındaki ikili ilişkiler üzerinden Soğuk savaş sonrası dönemin dinamiklerini anlar.
  6. Konu ile ilgili araştırma ve yazma becerilerine sahip olur.
Veriliş BiçimiYüz Yüze
ÖnkoşullarYok
Önerilen DerslerBu dersi alan öğrenciler için önerilen ders yoktur.
Ders TanımıBu ders kapsamında Türk-Amerikan ilişkileri Osmanlı döneminden başlayarak ele alınıp, Cumhuriyet dönemi, Soğuk Savaş sürecinde ve sonrasında teorik, tarihsel ve temel konuları içerecek şekilde incelenmektedir. Dersin amacı Türk-Amerikan ilişkilerini şekillendiren önemli konuları anlamaktır. Bu dersin diğer bir hedefi ise, Amerikan dış politikasının genel perspektifi ve Türk Dış Politikasının değişen öncelikleri kapsamında, Amerika ve Türkiye'nin ilişkilerinin nasıl geliştiğini daha geniş bir diplomasi tarihi ve uluslararası ilişkiler çerçevesi dahilinde incelemektir.
Ders İçeriği
HAFTA KONULAR
1. Hafta Osmanlı Dış Politikasında ABD Unsuru: İlk diplomatik görüşmeler (1799-1828),İkili İlişkilerde diplomatik ve konsüler yapılanma; İstanbul'daki Amerikan temsilciliği, ABD Konsoloslukları ve ABD'ye gönderilen Osmanlı Özel Temsilcileri
2. Hafta İç Savaş sonrasında Amerikan Dış Politikası: Osmanlı Devleti'ndeki ulusal ayaklanmalara Amerika'nın desteği; Amerikalı misyonerlerin faaliyetleri ve ikili ilişkilere etkisi
3. Hafta ABD'nin Osmanlı Devleti'nde İtibarının Artması ve Düzelen İlişkiler, II. Meşrutiyetin İlanı ve ABD
4. Hafta İki Savaş arası dönem: Ulusal Mücadele sırasında Türk-Amerikan İlişkileri, Kurtuluş Savaşı sırasında Türkiye'ye gelen Amerikan heyetleri, Wilson İlkeleri ve Türkiye'ye yansımaları, Manda meselesi, Amiral Bristol'ün İlişkilerin yeniden başlamasına etkisi, Lozan Konferansı ve Amerika'nın tutumu, 1931 sonrası resmi ilişkilerin yeniden başlaması, Amerikan elçisi Joseph C.Grew'in ve Türk Büyükelçisi Ahmet Muhtar Bey'in göreve başlaması.
5. Hafta II. Dünya Savaşı Sırasında ABD'nin yalnızcılık politikası ve Türkiye'nin savaş dışı kalma çabaları
6. Hafta Türk-Amerikan İlişkilerinde yakınlaşma ve Tek Yönlü Dış Politika Dönemi (1945-1960):Truman ve Marshall Yardımları, NATO Üyeliği
7. Hafta Ara Sınav
8. Hafta Türk-Amerikan İlişkilerinde problemli yıllar ve ilişkilerin sorgulanması ve çok yönlü Dış Politika Dönemi (1960-80): U-2 Casus Uçağı Krizi, Küba Füze Krizi, Johnson Mektubu, Haşhaş Krizi , Kıbrıs Sorunu ve Silah Ambargosu
9. Hafta Türk-Amerikan İlişkilerinde Yumuşama ve Yeniden Yakınlaşma (1980-1990)
10. Hafta Soğuk Savaş sonrası Uluslararası Sistem, Soğuk Savaş Sonrası Türkiye-ABD İlişkileri, 1. Körfez Harekatının İlişkilere etkisi
11. Hafta 11 Eylül Sonrası, Afganistan Operasyonu ve ISAF Kapsamında Türk-Amerikan İlişkileri
12. Hafta 2. Irak Harekatı ve sonrasında Türk-Amerikan İlişkileri (Tezkere Krizi)
13. Hafta Türk-Amerikan İlişkilerinde yeni bir işbirliği modeli: Büyük Orta Doğu Projesi
14. Hafta Türk-Amerikan İlişkilerinde Stratejik Ortaklık yerine Model Ortaklık Arayışları: Obama'nın Türkiye ziyareti, Mavi Marmara Saldırısı, ABD'nin Füze Kalkanı Projesi
KaynaklarAltunışık, Meliha B. "Turkish-American Security Relations: The Middle East Dimension", içinde Mustafa Aydın ve Çağrı Erhan (eds) Turkish-American Relations: Past,Present and Future, Routledge, 2004, ss.151-179.
Aydın, Mustafa. "II. Dünya Savaşı ve Türkiye 1939-1945", Baskın Oran (ed.) Türk Dış Politikası Kurtuluş Savaşından Bugüne Olgular, Belgeler, Yorumlar, cilt I, İstanbul, İletişim Yayınları, 2001, ss. 399-477.
Aydın, Mustafa. "Reconstructing Turkish-American relations: Divergences Versus Convergences", New Perspectives on Turkey, Vol.40, Spring 2009, ss.127-148.
Criss, Nur B."Shades of Diplomatic Recognition: American Encounters with Turkey" içinde Nur Bilge Criss ve George S.Harris (eds) Studies in Atatürk's Turkey: The American Dimension, Brill, 2009, ss.97-144.
Deringil, Selim. "Active neutrality" & "On the razor's edge", içinde Turkish Foreign Policy during the Second World War, Cambridge University Press, 1989, ss.133-166.
Eligür, Banu. "Turkish-American Relations Since the 2003 Iraqi War: A Troubled Partnership", Crown Center for Middle East Studies, Brandeis University, May 2006, No.6.
Erhan, Çağrı. "Osmanlı -Amerikan İlişkilerinin Başlangıcında Temel Faktörler (1776-1830), Çağdaş Türk Diplomasisi: 200 Yıllık Süreç , 15-18 Ekim 1997, Sempozyuma Sunulan Tebliğler, Ankara, TTK, 1997.
Erhan, Çağrı. "Ottoman Official Attitudes Towards American Missionaries", Milletlerarası Münasebetler Yıllığı, (The Turkish Yearbook of International Relation), XXX, 2000, ss.191-212.
Erhan, Çağrı. "ABD ve NATO'yla İlişkiler", Baskın Oran (ed.) Türk Dış Politikası Kurtuluş Savaşından Bugüne Olgular, Belgeler, Yorumlar, cilt I, İstanbul, İletişim Yayınları, 2001, ss. 522-576; 681-716.
Han, Ahmet K. "From Strategic Partnership to Model Partnership: AKP, Turkish-US Relations and the prospects under Obama", UNISCI Discussion Papers, No.23, May 2010.
Harris, George S. "Turkish-American Relations Since the Truman Doctrine", içinde Mustafa Aydın ve Çağrı Erhan (eds), Turkish -American relations: Past, Present and Future, Routledge, 2004, ss.66-87.
Harris, George S. Troubled Alliance: Turkish-American problems in Historical Perspective, 1945-1971, AEI-Hoover policy studies, 1972, ss.125- 175.
Kirişçi, Kemal. "U.S.-Turkish Relations: New Uncertainties in a Renewed Partnership," in Barry Rubin and Kemal Kirişçi (eds.), Turkey in World Politics:An Emerging Multiregional Power (Boulder: Lynne Rienner Publishers, 2001), pp.132-37
Kocabaşoğlu, Uygur. " Doğu Sorunu Çerçevesinde Amerikan Misyoner Faaliyetleri", Tarihi Gelişmeler içinde Türkiye'nin Sorunları Sempozyumu, 2. Baskı, TTK Yayınları, Ankara, 1995, ss.65-73.
Özcan, Gencer. "Doksanlı Yıllarda Türkiye'nin Değişen Güvenlik Ortamı", içinde Gencer, Özcan ve Şule Kut (der.), En Uzun On Yıl: Türkiye'nin Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Gündeminde Doksanlı Yıllar, İstanbul, Büke Yayınları,2000, ss.
Rubin, Michael. "A Comedy of Errors: Anerican-Turkish Diplomacy and the Iraq Ear", Turkish Policy Quarterly, Vol.4, No.1, Spring 2005.
Türkmen, Füsun. "Turkish-American Relations: A Challenging Transition, Turkish Studies, Vol.10, Issue 1, 2009, ss.109-129.
Şimşir, Bilal. Ermeni Propagandasının Amerika Boyutu Üzerine, Atatürk Üniversitesi Yyaınları, Erzurum, 1984.
Tanır, İlhan. "How the Arap Spring is transforming Turkish-American Relations, Turkish Policy Quarterly, Vol.10, No.3, 2012.
Öğretim Yöntemleri
  • Anlatım
  • Tartışma
  • Soru-Cevap
Değerlendirme
Sayısı Toplam Katkısı (%)
Ara Sınav 1 40
Toplam(%) 40
Yıl İçinin Başarıya Oranı(%) 40
Finalin Başarıya Oranı(%) 60
Toplam(%) 100
AKTS İş Yükü
Aktivite Sayı Süre (Saat) İş Yükü
Ara Sınav 1 1 1
Kısa Sınavlara hazırlık
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi 14 2 28
Final Sınavına Hazırlık 1 40 40
Ders Saati 14 3 42
Ara Sınava Hazırlık 1 40 40
Laboratuvar
Final Sınavı 1 1.15 1.15
Ödevler
Toplam İş Yükü152.15
Toplam İş Yükü / 305.07
Dersin AKTS Kredisi5
DilTürkçe
Staj / UygulamaYok
Ö1 Ö2 Ö3 Ö4 Ö5 Ö6
P1
P2
P3 X X X
P4
P5 X
P6 X
P7
P8 X
P9 X X X X
P10
P11 X
P12 X
P13