Bilgi Paketi

Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Programı (%30 İngilizce)

SİBU346

TÜRKİYE'DE SİVİL TOPLUM VE DEMOKRASİ

Ders Kodu
SİBU346
Yarıyıl
-
Teori+Uygulama
3 + 0
AKTS
5
Dersin TürüSeçmeli
Dersin DüzeyiLisans
Dersin Yılı-
Dersin Yarıyılı-
AKTS5
Öğretim Eleman(lar)ı
Öğrenme Kazanımları

Bu dersin sonunda öğrenciler;

  1. Sivil toplum olgusunun 1980'ler ve özellikle 1990lardan itibaren hem dünyada hem Türkiye'de neden bu kadar popüler olduğunu görür.
  2. Sivil toplum kavramının klasik ve modern siyaset düşüncesindeki farklı yorumlarını öğrenir.
  3. Türkiye'de ve dünyada sivil toplum kavramı hakkındaki tartışmaların ana hatlarına hakim olur.
  4. Bu tartışmalardaki tıkanma noktalarını görür.
  5. Türkiye'de devlet-(sivil) toplum ilişkisinin tarihsel arkaplanına dair farklı siyasal analizlerin temel dayanaklarını kavrar.
  6. Türkiye'de güçlü devlet-zayıf sivil toplum ikiliğinin neden sürekli en temel sosyo-politik mesele olarak ele alındığını anlar.
Veriliş BiçimiYüz Yüze
ÖnkoşullarYok
Önerilen DerslerBu dersi alan öğrenciler için önerilen ders yoktur.
Ders TanımıBu ders Türkiye'de sivil toplum kuruluşlarının gelişimini eleştirel bir şekilde değerlendirmek amacıyla tasarlanmıştır. Ders dört alt bölümden oluşmaktadır. İlk alt bölümde (2. ve 7. haftalar) sivil toplumun tarihsel gelişimi, demokrasi ile ilişkisi ve sivil toplum ile ilgili kavramlar ele alınacaktır. 8. Haftada bir ara sınav (yazılı), üçüncü alt bölümde (9. ve 13. haftalar) Türkiye`de demokrasinin ve sivil toplumun kavramsal ve pratik düzeyde gelişimi ele alınacaktır. Dördüncü alt bölümde ise demokraside gerileme ve popülizm ile ilgili güncel tartışmalar ve öğrencilerin bir sivil toplum kuruluşunu inceledikleri dönem sonu ödevi (14. Hafta) yer alacaktır.
Ders İçeriği
HAFTA KONULAR
1. Hafta Derse Giriş (Genel hususlar, tanışma)
2. Hafta Demokrasi Kavramı, Demokratik Sistem
3. Hafta Farklı Demokrasi Modelleri Üzerine Tartışma
4. Hafta Sivil Toplum Kavramı, Temel Kuramlar
5. Hafta Farklı Sivil Toplum Kavramları Üzerine Tartışma (Liberal, çoğulcu)
6. Hafta Farklı Sivil Toplum Kavramları Üzerine Tartışma (Cumhuriyetçi, Marksist)
7. Hafta Ara Sınav
8. Hafta Demokrasi-Sivil Toplum İlişkisinin İncelenmesi
9. Hafta Demokrasinin Türkiye'de Gelişimi
10. Hafta Türkiye'de Sivil Toplumun Arka Planı
11. Hafta Türkiye'de Sivil Toplum Dinamiklerini Anlamak-1 (Güçlü devlet zayıf toplum)
12. Hafta Türkiye'de Sivil Toplum Dinamiklerini Anlamak-2 (İslam ve sivil toplum)
13. Hafta Türkiye'de Sivil Toplum Dinamiklerini Anlamak-3 (Meslek örgütleri ve sivil toplum)
14. Hafta Güncel Tartışmalar (Demokraside gerileme, popülizm ve sivil toplum)
KaynaklarBumin, Kürşat. Sivil Toplum ve Devlet, Kavramlar, Deneyler, Arayışlar, Yazarlar ve Çevirmenler Yayın Üretim Kooperatifi, 1981.
Cohen, Jean L, Arato, Andrew. Sivil Toplum ve Siyasal Teori, Ed. A. Argun Akdoğan, Efil, 2013.
Çınar, Menderes (Editör). Demokrasi, Kavram, Kurum, Süreç, İletişim, 2023.
Dahl, Robert A. Demokrasi Üstüne, Çev. Betül Kadıoğlu, Phoneix, 2001.
Dahl, Robert A. ?Polyarchy Participation and Opposition?, Yale University Press.
Ehrenberg, John. Civil Society The Critical History of An Idea, New York University Press, 1999.
Kean, John. Demokrasi ve Sivil Toplum, Çev. Necmi Erdoğan, Ayrıntı, 1994.
Liphart, Arend. Demokrasi Modelleri Otuz Altı Ülkede yönetim Biçimleri ve Performansları, Çev. Güneş Ayas ve Utku Umut Bulsun, İthaki, 2014.
Mardin, Şerif. Türkiye?de Toplum ve Siyaset, İletişim, 2024.
Onbaşı, Funda. Sivil Toplum, L&M yayınları, 2005.
Savran, Gülnur Acar. Sivil toplum ve Ötesi, Rousseau, Hegel, Marx, Dipnot, 2022.
Süngü, Tayyar. Demokraside Gerileme Sürecinin Kavramsal ve Olgusal İncelenmesi: Türkiye-Polonya Üzerinden Karşılaştırmalı Bir Analiz, Nobel, 2026.
Öğretim Yöntemleri
  • Anlatım
  • Tartışma
  • Sunum
Değerlendirme
Sayısı Toplam Katkısı (%)
Ara Sınav 1 30
Ödev 1 20
Proje 1 10
Toplam(%) 60
Yıl İçinin Başarıya Oranı(%) 60
Finalin Başarıya Oranı(%) 40
Toplam(%) 100
AKTS İş Yükü
Aktivite Sayı Süre (Saat) İş Yükü
Ara Sınav 1 3 3
Kısa Sınavlara hazırlık
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi 14 4 56
Final Sınavına Hazırlık
Ders Saati 14 3 42
Ara Sınava Hazırlık 1 9 9
Laboratuvar
Final Sınavı
Ödevler 1 40 40
Proje
Toplam İş Yükü150
Toplam İş Yükü / 305
Dersin AKTS Kredisi5
DilTürkçe
Staj / UygulamaYok
Ö1 Ö2 Ö3 Ö4 Ö5 Ö6
P1
P2
P3
P4
P5 X
P6 X X X
P7 X X X
P8 X
P9
P10
P11
P12
P13